سطل پاپ‌کورن Dune: Part Three؛ اوج سقوط خلاقیت در صنعت سرگرمی

وقتی پلاستیکِ بی‌روح جایگزین هنرِ طراحی می‌شود

به عنوان کسی که سال‌ها در استودیوهای ضبط با متریال‌های صوتی و فیزیکی سر و کار داشته‌ام، همیشه معتقدم هر ابزاری، حتی یک ظرف پاپ‌کورن، باید بازتابی از هویت محتوایی باشد که در حال نمایش است. دنیای «تل‌ماسه» (Dune) دنیای جزئیات دقیق، بافت‌های ارگانیک و لایه‌های پیچیده صوتی است. اما حالا شاهدیم که «ای‌ام‌سی تئاتر» (AMC Theatres) با معرفی سطل‌های جدید Double Sandworm، نه تنها هیچ درکی از این اتمسفر ندارد، بلکه در حال تزریق سطحی‌ترین نوعِ کالایی‌سازی به تجربه سینمایی است. این‌که فکر کنیم با اضافه کردن یک حفره‌ اضافه به یک قالب پلاستیکیِ بدشکل، نوآوری کرده‌ایم، دقیقاً شبیه به میکس کردن یک قطعه راک با استفاده از پلاگین‌های «تمپلیت» است؛ خروجی کار شاید صدا بدهد، اما روحی در آن جریان ندارد.

تکرارِ یک اشتباه؛ از «ناآگاهی» تا «سواستفاده»

نسخه اول سطل Sandworm که دو سال پیش عرضه شد، به دلیل یک خطای طراحی عجیب، ناخواسته به یک میم اینترنتی تبدیل شد. آن ناآگاهیِ طراحان، نوعی از «صداقتِ بدوی» را در خود داشت؛ گویی کسی در اتاقِ طراحی متوجه نشد که خروجی کار چقدر می‌تواند شائبه‌برانگیز باشد. اما حالا، در مورد Double Sandworm، ما با یک حرکت عمدی و محاسبه‌شده طرف هستیم. این دقیقاً همان جایی است که هنر می‌میرد و «مارکتینگِ مبتذل» متولد می‌شود. وقتی تولیدکننده می‌داند مخاطب به دنبال حاشیه است و سعی می‌کند با دو حفره، همان حواشی را دوبرابر کند، یعنی عملاً به شعور مخاطب توهین کرده است.

مهندسیِ شکست‌خورده در خدمت مصرف‌گرایی

از دیدگاه مهندسیِ ارگونومی، این سطل‌ها فاجعه‌اند. آیا واقعاً کسی فکر کرده است که دست بردن در گلوی یک کرم‌شنیِ پلاستیکی برای خوردن پاپ‌کورن، تجربه‌ای لذت‌بخش است؟ این طراحی نه تنها استیجِ صوتی یا بصریِ فیلم را ارتقا نمی‌دهد، بلکه به عنوان یک «گجتِ مصرفی»، کاملاً ناکارآمد است. ما در دنیای صدا به دنبال شفافیت و تفکیک هستیم؛ در طراحی صنعتی هم همین قاعده حاکم است. یک ظرفِ پاپ‌کورن باید کارکردی باشد و در عین حال، نمادی از فیلم. اما این سطل‌ها نه کارکردی هستند و نه نمادین؛ آن‌ها صرفاً زباله‌های پلاستیکیِ گران‌قیمتی هستند که پس از ۳۰ دقیقه تماشای فیلم، در سطل‌های بازیافت سینما رها می‌شوند تا برای قرن‌ها در طبیعت بمانند.

چرا سینما به سمت «فانکو-پاپ‌سازی» می‌رود؟

پدیده Funko Pop-ification که به جانِ وسایلِ سینمایی افتاده، در حال بلعیدنِ خلاقیت‌های بصری است. وقتی سطل‌هایی با طراحی‌های خلاقانه و در عین حال کاربردی مثل «اسب تروا» برای فیلم «ادیسه» (The Odyssey) یا کلاه «گایل» (Guile) برای Street Fighter را می‌بینیم، حس می‌کنیم پشت آن‌‌ها یک ایده وجود داشته است. اما اینجا در Dune: Part Three، هیچ‌چیز جز تلاش برای پول‌سازی از طریق نوستالژیِ سطحی دیده نمی‌شود. این مسیر، مسیری است که به خفگیِ خلاقیت منجر می‌شود؛ درست مثل «جنگِ بلندی صدا» (Loudness War) در مسترینگ موسیقی که در آن مهندسان صدا، داینامیکِ موسیقی را قربانیِ بلندتر به نظر رسیدنِ ترک می‌کنند. در اینجا هم AMC، اصالتِ دنیای دنیس ویلنوو (Denis Villeneuve) را قربانیِ فروشِ چند دلار بیشتر کرده است.

حکمِ نهایی برای یک فاجعه پلاستیکی

پرداخت ۳۵ دلار برای ظرفی که نه از نظر متریال باکیفیت است و نه از نظر بصری حرفی برای گفتن دارد، نه تنها یک خریدِ غیرمنطقی است، بلکه تشویقِ این روندِ رو به زوال است. ما به عنوان مخاطبِ حرفه‌ایِ سینما و تکنولوژی، باید از سادگیِ افراطی و طراحی‌های بی‌هدفِ این‌چنینی عبور کنیم. اگر قرار است کلکسیونی از المان‌های یک فیلم داشته باشیم، آن شیء باید بتواند بخشی از «روحِ آنالوگ» و حماسیِ آن اثر را در خود نگه دارد. سطلِ جدیدِ AMC، نه تنها سندی بر افولِ خلاقیت در صنعتِ گجت‌های سینمایی است، بلکه یادآور این نکته است که گاهی اوقات، «هیچ‌چیز» بسیار بهتر از «یک تلاشِ بی‌روح و توخالی» است.