شعله‌های انتقام در مارول زبانه کشید؛ آغاز عصر گوست رایدر با کوشالا و گاسلینگ

جهان سینمایی و دنیای کمیک‌های مارول (Marvel) درست در نقطه‌ای ایستاده‌اند که به یک تزریق جسورانه آدرنالین، خون تازه و وحشت گوتیک نیاز دارند. سال‌ها است که سایه سنگین جانی بلیز (Johnny Blaze) با بازی نمادین، جنون‌آمیز و کالت نیکلاس کیج (Nicolas Cage) بر قامت سوارکار جهنمی سنگینی می‌کند؛ اما تحولات پاییز امسال ثابت کرد که استودیو برنامه‌ای بسیار فراتر از یک بازآفرینی نوستالژیک در سر دارد. آتش انتقام دوباره زبانه کشیده و این بار، موج بازگشت گوست رایدر نه‌فقط گیشه‌های هالیوود، بلکه قلب انتشارات مارول را هدف گرفته است. انتشار نسخه چاپی غول‌پیکر ۸۸ صفحه‌ای «گوست رایدر: کوشالا شماره ۱ (Ghost Rider: Kushala #1)» درست چند ماه پس از زلزله خبری سن دیگو کامیک‌کان، رسماً آغازگر دوران پسا-کلاسیک این فرانچایز تاریک است.

کوشالا؛ جادوگر عالی‌رتبه و آیین تسخیر شعله‌های سرخ

برای درک عمق این استراتژی، باید به قرن نوزدهم میلادی سفر کرد؛ جایی که کوشالا (Kushala)، جنگجوی آپاچی، نخستین بار در صفحات کمیک چشم گشود. او یک حامل ساده برای روح انتقام (Spirit of Vengeance) نیست. برخلاف جانی بلیز که همواره در آتش عذاب وجدان و تسلیم شدن در برابر شیطانی بی‌پایان می‌سوخت یا رابی رِیِس (Robbie Reyes) که ماشین عضلانی دوج چارجر خود را با خشم خیابان‌های لس‌آنجلس شعله‌ور می‌کرد، کوشالا تنها میزبانی در تاریخ است که موفق شد این نیروی باستانی دوزخی را اهلی کند. او توانست پیوند غریبی میان جایگاه جادوگر عالی‌رتبه (Sorcerer Supreme) و آتش دوزخ برقرار سازد؛ ترکیبی مرگبار از عرفان بومیان آمریکا و اساطیر تاریک مارول.

کمیک تک‌قسمتی ویژه که با قلم تبو (Taboo) از گروه بلک آید پیز و بی ارل (B. Earl) در کنار خطوط بصری اکسپرسیونیستی گی‌یرمو سانا (Guillermo Sanna) و ونسا دل ری (Vanessa R. Del Rey) خلق شده، مانیفستِ یک تولد دوباره است. طراحی پنل‌ها، با سایه‌روشن‌های خشن و جوهری سنگین، حسی از تعلیق نفس‌گیر و غبار بیابان‌های تف‌دیده قرن نوزدهم را به خواننده تزریق می‌کند. خط داستانیِ عبور از گذشته، حال و آینده برای نجات فرزند ربوده‌شده، بستری دراماتیک می‌سازد که ابعاد انسانی کاراکتر را زیر جمجمه مشتعل و استخوانی پنهان نمی‌کند، بلکه تعارضی عمیق میان مهر مادری و نفرین جاودان خلق می‌کند.

قمار بزرگ شاون لوی و پرتره مدرن جانی بلیز در قامت رایان گاسلینگ

هم‌زمانی تولد دوباره کوشالا روی کاغذ با توسعه پرشتاب فیلم مستقل گوست رایدر در مارول استودیوز (Marvel Studios) یک تصادف مارکتینگی نیست. زمانی که کوین فایگی (Kevin Feige) در کامیک‌کان سن دیگو تأیید کرد رایان گاسلینگ (Ryan Gosling) نقش جانی بلیز را ایفا خواهد کرد و سکان هدایت این بلاک‌باستر به شاون لوی (Shawn Levy) با فیلم‌نامه‌ای از جاناتان تروپر (Jonathan Tropper) سپرده شده، تمام معادلات گیشه دگرگون شد. لوی که پس از موفقیت تجاری خیره‌کننده ددپول و ولورین (Deadpool & Wolverine) به معمار جدید فیلم‌های پرانرژی و اکشن‌های دینامیک دیزنی بدل شده، حالا پروژه‌ای را در دست دارد که تشنه یک اتمسفر نئو-وسترن و تاریک است.

حضور گاسلینگ در نقش بلیز، وزنه دراماتیک فیلم را به شکلی نجومی بالا می‌برد. بازیگری که در فیلم «رانندگی (Drive)» سکوت‌های سرد و طغیان‌های خشن را استادانه پیاده کرد و در «بلید رانر ۲۰۴۹ (Blade Runner 2049)» خستگی اگزیستانسیالیستی انسان مدرن را به تصویر کشید، بهترین گزینه برای به دوش کشیدن بار سنگین روحی تسخیرشده است. تروپر، نویسنده‌ای که هنر کم‌نظیری در نگارش روابط شکننده خانوادگی و اکشن‌های سرضرب دارد، می‌تواند تضاد خونین میان جنون موتورسواری بلیز و سوختن هویت او زیر بار نفرین زاراتوس (Zarathos) را به متنی میخکوب‌کننده برای پرده عریض سینما تبدیل کند.

پازل شوالیه‌های نیمه‌شب و عطش باکس‌آفیس برای ماوراءالطبیعه

جهان سرگرمی سال‌هاست که از فرمول‌های کلیشه‌ای نبردهای بین‌کهکشانی خسته شده است. چرخش اخیر به سمت فرقه «فرزندان نیمه‌شب (Midnight Suns)» و خطوط داستانی ماورایی پاسخی طبیعی به این خستگی مخاطب است. بلید، مون نایت و حالا نسل تازه گوست رایدرها، بلوک قدرتمندی می‌سازند که زبان بصری و اتمسفر متفاوتی را به سینما تحمیل خواهند کرد. اگر شاون لوی و تیمش بتوانند ریتم تدوین و جلوگیری از افت انرژی را با میزانسن‌های پرکشش و تاریک گره بزنند، گوست رایدرِ جدید ظرفیت آن را دارد که رکوردهای هفتگی باکس‌آفیس را با اقتدار جابه‌جا کند؛ درست مانند جهشی که سال‌ها پیش ژانر ابرقهرمانی با آثار تیره‌تر به خود دید.

حضور کوشالا در این پازل، پنجره‌ای حیاتی برای مارول استودیوز باز می‌کند. معرفی یک سوارکار زن بومی با پیش‌زمینه جادویی و پیوندهای چندبُعدی با مولتی‌ورس، فرصتی طلایی برای فرار از الگوهای خطی روایی است. این شخصیت که در رویدادهای «ارواح خشونت (Spirits of Violence)» شانه به شانه دنی کچ (Danny Ketch) و رابی ریس جنگیده، پیونددهنده زنجیره تاریخی شیاطین مارول به شمار می‌رود. ساختار چندلایه این جهان، پیش‌درآمدی است برای آنکه مخاطب روی پرده بزرگ شاهد فراتر رفتن از یک تک‌موتورسوار زنجیربه‌دست باشد و تاریخچه‌ای به وسعت قرن‌ها خشونت و تقاص را در تاریکی سالن‌های سینما تجربه کند.

بازتعریف یک اسطوره؛ زنگ خطری جدی برای جریان‌های کهنه سینما

احیای گوست رایدر تنها به یک انتشار کمیک یا ورود یک بازیگر درجه‌یک به دنیای مارول خلاصه نمی‌شود؛ این یک رفرم هوشمندانه در نحوه مواجهه با ضدقهرمانان است. شیمی بازیگران روی پرده، به ویژه اگر فرضیه رویارویی گاسلینگ با نیروهای پنهان جهان ماوراءالطبیعه محقق شود، می‌تواند تعلیقی نفس‌گیر به جان ژانری بیندازد که ماه‌ها با افت فروش گیشه دست‌وپنجه نرم می‌کرد. موسیقی متنی که روی صحنه سنگینی کند و صدای غرش موتورهای سنگین آمیخته با استخوان‌های خردشده در زنجیر، همان اکشن بدون تعارف و بی‌پروایی است که مخاطب سال‌هاست از جریان اصلی دیزنی طلب می‌کند.

اکنون مارول کارت‌های خود را رو کرده است: کوشالا راه را با میراث بومیان و افسون‌های جادوگری در انتشارات باز می‌کند و از سوی دیگر، رایان گاسلینگ با کت چرم و جمجمه مشتعلش در سالن‌های تاریک انتظار تماشاگران را می‌کشد. دوران تکرار گذشته سپری شده؛ سوارکاران جهنمی دیگر محدود به یک جاده خلوت در تگزاس نیستند، آن‌ها آماده‌اند تا تاریک‌ترین گوشه‌های فرهنگ عامه را به تسخیر خود درآورند و استانداردهای سوددهی تجاری هالیوود را بار دیگر بازتعریف کنند.