ریسک ۴ هزار صفحه‌ای آمازون؛ نقشه مایک فلنگن برای فتح «برج تاریک»

از فاجعه سینمایی ۲۰۱۷ تا شرط‌بندی سنگین پرایم ویدیو

صنعت تلویزیون در یک دهه اخیر، تحول عظیمی را در سبک داستان‌گویی حماسی تجربه کرده است. روزگاری اقتباس‌های فانتزی به دلیل محدودیت شدید بودجه، جلوه‌های بصری ضعیف و دکورهای ناپایدار شناخته می‌شدند، اما شبکه HBO در سال 2011 با روی پرده آوردن سریال Game of Thrones (بازی تاج‌وتخت) قوانین بازی را برای همیشه تغییر داد. موفقیت بی‌نظیر این اقتباس از رمان‌های George R.R. Martin (جورج آر. آر. مارتین) موجی از تمایل پلتفرم‌ها به خلق جهان‌های حماسی را ایجاد کرد؛ از Outlander در شبکه Starz گرفته تا The Witcher در Netflix و The Wheel of Time در پرایم ویدیو.

با این حال، شکست مفتضحانه فیلم سینمایی The Dark Tower (برج تاریک) در سال 2017 با بازی Idris Elba (ایدریس البا) و Matthew McConaughey (متیو مک‌کانهی) ثابت کرد که فشردگی یک حماسه عظیم در یک اثر ۹۵ دقیقه‌ای، نتیجه‌ای جز خشم منتقدان و سرخوردگی مخاطبان ندارد. اکنون آمازون پرایم ویدیو (Prime Video) پس از ثبت رکورد بودجه با The Lord of the Rings: The Rings of Power، به سراغ بزرگ‌ترین پرونده تاریخ فانتزی تاریک رفته است. این بار هدایت سکان این ناوگرام به Mike Flanagan (مایک فلنگن)، استاد مسلم اقتباس‌های روان‌شناختی و وحشت داده شده تا جهانِ پیچیده استفن کینگ را بازسازی کند.

قلمِ مایک فلنگن؛ معماری که ریتم داستان‌گویی در مدیوم تلویزیون را می‌شناسد

کارنامه مایک فلنگن در اقتباس از آثار ادبی نشان داده که او درک عمیقی از اتاق نویسندگان و قلم شو رانر دارد. او پس از بازآفرینی موفقیت‌آمیز رمان Carrie (کری) برای پرایم ویدیو که منجر به تمدید سریع آن برای فصل دوم شد، حالا با اعتمادبه‌نفس کامل به سراغ رولاند دِشِین و جهان ویران‌شده‌اش رفته است. فلنگن ثابت کرده که برخلاف سازندگان فیلم ۲۰۱۷، نیازی به سانسور یا خلاصه‌سازی عجولانه مفاهیم کینگ ندارد.

بزرگ‌ترین مهارت فلنگن، تنظیم دقیق ریتم داستان‌گویی در مدیوم تلویزیون است. او می‌داند چگونه آرک روایی کاراکتر در طول فصل را طوری طراحی کند که نه‌تنها وفاداری به متن اصلی حفظ شود، بلکه با ایجاد کلیف‌هنگر انتهای اپیزود، بیننده را در حالت تعلیق مداوم نگه دارد. برج تاریک ساختاری معمولی ندارد؛ ملغمه‌ای از وسترن، علمی-تخیلی، فانتزی تاریک و وحشت متافیزیکی است که تنها یک شو رانر با ذهنیت ساختاریافته می‌تواند خطوط داستانی متعدد آن را به یک کلِ واحد و جذاب تبدیل کند.

متریال ۴هزار صفحه‌ای؛ چرا برج تاریک ابعادی فراتر از بازی تاج‌وتخت دارد؟

برای درک مقیاس واقعی این پروژه، باید به حجم منبع داستانی نگاهی بیندازیم. در حالی که مجموعه The Lord of the Rings (ارباب حلقه‌ها) نوشته J.R.R. Tolkien بستگی به قطع چاپ بین 1,000 تا 1,500 صفحه است و رمان‌های The Witcher (ویچر) حدود 3,500 صفحه را شامل می‌شوند، حماسه The Dark Tower از Stephen King (استفن کینگ) بالغ بر 4,000 صفحه متن متراکم و پیچیده دارد. در واقع تنها مجموعه A Song of Ice and Fire توان رقابت با چنین ابعادی را دارد؛ همان مجموعه‌ای که HBO در فصل‌های پایانی سریال Game of Thrones برای جمع‌وجور کردنش به گل نشست.

این حجم فوق‌العاده از متریال اولیه، فرصتی طلایی برای توسعه جهان داستانی و اسپین‌آف‌ها فراهم می‌کند، اما هم‌زمان یک چالش کمرشکن برای تیم تولید است. کینگ در طول این ۴ هزار صفحه، جهان‌های موازی، اسطوره‌شناسی‌های عمیق و پرش‌های زمانی پیچیده‌ای خلق کرده است. فلنگن اگر بخواهد داستان را بدون صدمه زدن به هویت اثر روایت کند، به فضایی بسیار بیشتر از یک سریال معمولی ۸ اپیزودی نیاز دارد؛ فضایی که به کاراکترها اجازه نفس کشیدن و رشد بدهد.

فرمول ۵ فصل و ۲ فیلم سینمایی؛ نقشه راه شو رانر برای فرار از شتاب‌زدگی

بر اساس مصاحبه مایک فلنگن با رسانه Deadline، معماری مد نظر او برای این حماسه شامل ۵ فصل سریال تلویزیونی و ۲ فیلم سینمایی بلند است. این استراتژی تلفیقی، پاسخی هوشمندانه به چالش مدیریت متریال سنگین کینگ است. فیلم‌های سینمایی می‌توانند نقش رویدادهای کلیدی یا فصل‌های گشایش و پایانی را ایفا کنند، در حالی که سریال تلویزیونی عمق لازم را برای پردازش شخصیت‌ها و جهان‌سازی فراهم می‌سازد.

این فرمول ساختاری، خطرات ناشی از بینج‌واچینگ و خستگی مخاطب را به حداقل می‌رساند. وقتی یک اثر فانتزی با ریتم صحیح پخش هفتگی یا بسته‌های فصلی منسجم عرضه شود، مخاطب فرصت هضم اسطوره‌شناسی پیچیده آن را خواهد داشت. تجربه موفق HBO با سریال Welcome to Derry (خوش آمدید به دِری) که بر اساس جهان رمان IT ساخته شد، نشان داد که گسترش لور و تاریخچه آثار کینگ اگر با برنامه‌ریزی دقیق همراه باشد، هم نظر منتقدان را جلب می‌کند و هم آمار بازدید را به عرش می‌رساند.

سایه لغو پخش بر فراز آمازون؛ درس‌هایی از سرنوشت چرخ زمان

با وجود تمام جذابیت‌های این معماری روایی، یک نگرانی بزرگ در کنداکتور پخش استریمینگ آمازون وجود دارد: لغو ناگهانی پروژه. لغو سریال The Wheel of Time پس از تنها ۳ فصل — علی‌رغم بازخوردهای مثبت منتقدان و داشتن منبع داستانی حتی گسترده‌تر از برج تاریک — زنگ خطری جدی برای هواداران است. پلتفرم‌های استریمینگ در سال‌های اخیر نشان داده‌اند که در برابر افت بینندگان یا هزینه‌های سرسام‌آور تولید، تعارفی با شو رانرها ندارند.

پروژه‌ای که برنامه‌ریزی آن بر پایه ۵ فصل و ۲ فیلم بنا شده، تنها زمانی به ثمر می‌نشیند که مدیران استریم آمازون متعهد به حمایت کامل از رؤیای فلنگن باشند. اگر آمازون در اواسط راه شانه خالی کند، باز هم شاهد یک حماسه نیمه‌کاره و سرخوردگی دیگری در دنیای فانتزی خواهیم بود. در نهایت، تنها زمانی می‌توان با خیال راحت به تماشای این شاهکار نشست که آخرین اپیزود از فصل پنجم و دومین فیلم سینمایی روی سرورهای آمازون پرایم قرار گیرد؛ تا آن روز، این رقص خطرناک میان شو رانر و پلتفرم ادامه خواهد داشت.