سایه سنگین هوش مصنوعی بر اسکوئراسپیس؛ اخراج ۱۹ درصد از نیروی کار

وقوع موج‌های تعدیل نیرو در زیست‌بوم فناوری دیگر خبر غیرمنتظره‌ای نیست، اما وقتی پلتفرمی مثل اسکوئراسپیس (Squarespace) دست به خانه تکانی تکان‌دهنده ۱۹ درصدی می‌زند، باید لایه‌های عمیق‌تر این تصمیم را بررسی کرد. بر اساس گزارش‌های رسمی، این پلتفرم پیشرو در زمینه طراحی و میزبانی وب‌سایت، نزدیک به ۳۰۰ نفر از مجموع ۱۸۰۰ نیروی کار خود را تعدیل می‌کند. جف سیدمن (Jeff Seedman)، سخنگوی اسکوئراسپیس در گفتگو با رسانه د ورج (The Verge) اعلام کرده که این تغییرات با هدف «ساده‌سازی شیوه عملیاتی، شفاف‌سازی اولویت‌ها و افزایش سرعت حرکت شرکت در مسیر فاز بعدی رشد» انجام می‌شود.

به گفته سیدمن، نیروهای اخراج‌شده بسته حمایتی شامل ۱۶ هفته حقوق پایه و تداوم مزایای بیمه درمانی تا ماه می سال ۲۰۲۷ دریافت خواهند کرد. با این حال، پشت این کلمات اتو کشیده شرکتی، تحولی بنیادین در مدل کسب‌وکار ابزارهای دیجیتال نهفته است؛ تحولی که ناشی از هم‌پوشانی دو فاکتور اصلی یعنی اتوماسیون بر پایه هوش مصنوعی و ورود سرمایه‌گذاران خصوصی سخت‌گیر به بدنه مدیریتی است.

سایه هوش مصنوعی بلواپرینت روی صندلی توسعه‌دهندگان

برای درک دقیق‌تر ریشه این تعدیل بزرگ، باید به دو سال پیش بازگردیم؛ زمانی که اسکوئراسپیس با رونمایی از ابزار بلواپرینت ای‌آی (Blueprint AI) در سال ۲۰۲۴، مسیر الگوریتمی کردن فرایند ساخت سایت را آغاز کرد. این ابزار به کاربران اجازه می‌دهد بدون نیاز به کدنویسی یا دانش عمیق طراحی گرافیک، تنها با چند پرامپت ساده، وب‌سایت‌های کامل، متون تبلیغاتی، پست‌های وبلاگ و توضیحات محصولات را به صورت خودکار تولید کنند.

وقتی الگوریتم‌های هوش مصنوعی می‌توانند ساختار صفحه، چیدمان بصری و تولید محتوای متنی را در چند ثانیه انجام دهند، نیاز به تیم‌های بزرگ پشتیبانی، قالب‌سازی دستی و توسعه کدهای پایه به شدت کاهش می‌یابد. در تجربه کاربری واقعی با لپ‌تاپ‌های اولترابوک، متوجه می‌شویم که سرعت ابزارهای مبتنی بر الگوریتم به قدری بالا رفته که فرایندهای سنتی توسعه چند روزه، به چند دقیقه تقلیل یافته است. این سرعت فوق‌العاده اگرچه برای کاربر نهایی لذت‌بخش است، اما در سوی دیگر معادلات شرکتی، خط بطلانی روی نیاز به صدها نیروی انسانی در بخش‌های فنی و تولید محتوا می‌کشد.

فرمول صندوق‌های سرمایه‌گذاری؛ چطور خرید پیرمیرا بازی را عوض کرد؟

نکته کلیدی دیگر در این پرونده، تغییر مالکیت اسکوئراسپیس است. تقریباً هم‌زمان با توسعه ابزارهای الگوریتمی، صندوق سرمایه‌گذاری خصوصی پیرمیرا (Permira) این شرکت را تصاحب و آن را از حالت عمومی خارج کرد. الگوی رفتاری صندوق‌های سرمایه‌گذاری خصوصی در صنعت تک کاملاً شناخته‌شده است: خرید شرکت‌ها، حذف هزینه‌های اضافه، بهره‌گیری حداکثری از اتوماسیون برای افزایش حاشیه سود و در نهایت بازآفرینی ارزش تجاری برند.

ورود پیرمیرا نشان داد که اسکوئراسپیس دیگر نمی‌تواند با ساختار سنگین و پرهزینه سابق به کار ادامه دهد. سرمایه‌گذاران جدید خواهان ساختاری چابک‌تر، سوددهی سریع‌تر و تکیه بیشتر بر زیرساخت‌های ابری و الگوریتم‌ها هستند. تعدیل ۳۰۰ نیروی متخصص، دقیقاً پیاده‌سازی همان فرمول معروف کاهش هزینه‌های عملیاتی است تا شرکت بتواند در بازاری که مناقشات مالی شدید بر آن حاکم است، موقعیت رقابتی خود را حفظ کند.

ساخت وب‌سایت با یک کلیک؛ قربانی شدن تخصص انسانی در ساختارهای ابری

امروزه طراحان و وب‌مسترها هنگام کار با لپ‌تاپ‌های مدرن و برنامه‌های طراحی، بیش از هر زمان دیگری به ابزارهای ابری وابسته هستند. حس تایپ کیبورد و جابه‌جایی کلیدها برای نوشتن خطوط کدهای پیچیده CSS یا HTML جای خود را به فشردن کلید اینتر برای اجرای پرامپت‌های هوش مصنوعی داده است. اسکوئراسپیس که همواره به ارائه ابزارهای شیک و ساده برای طراحان مستقل شهرت داشت، اکنون در حال دگرگون ساختن ماهیت خود است.

وقتی ابزارها به قدری هوشمند می‌شوند که دقت رنگ پنل برای طراحی و ادیت عکس را مستقیماً در الگوهای پیش‌فرض خود لحاظ می‌کنند، بخش زیادی از خدمات پشتیبانی فنی و طراحی اختصاصی کارکرد سابق خود را از دست می‌دهند. شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات ابری دریافته‌اند که نگه داشتن هزینه‌های منابع انسانی در سطوح بالا، با الگوی سودآوری دیجیتال جدید همخوانی ندارد. به همین دلیل، نیروهایی که سال‌ها برای شخصی‌سازی ابزارها و توسعه برنامه‌ها تلاش کرده بودند، اکنون با چالش جایگزینی سیستم‌های خودکار مواجه شده‌اند.

آینده ابزارهای دیجیتال و درس‌هایی برای طراحان مستقل

تعدیل نیرو در اسکوئراسپیس نشانه‌ای واضح از مسیری است که کل صنعت نرم‌افزار و ابزارهای ساخت محتوا در حال سپری کردن آن هستند. ابزارهای مدرن دیگر نیازی به ارتش بزرگی از کارمندان برای نگهداری ندارد؛ الگوریتم‌ها بار اصلی نگهداری کدها، بهینه‌سازی دیتابیس‌ها و پاسخگویی به درخواست‌های ابتدایی کاربران را بر دوش می‌کشند.

برای فعالان حوزه فناوری، طراحان وب و کسانی که روزانه با سیستم‌های اولترابوک و ابزارهای تحت وب مشغول خلق اثر هستند، این رویداد یک هشدار جدّی است. اتکا به مهارت‌های پایه در ساخت سایت یا برنامه‌نویسی مقدماتی دیگر امنیت شغلی ایجاد نمی‌کند. ارزش خرید در بازار لپ‌تاپ ایران یا هر جای دیگر جهان نیز اکنون بر برآیند سیستم‌هایی استوار است که بتوانند از عهده پردازش‌های سنگین الگوریتمی برآیند. شرکت‌هایی مانند اسکوئراسپیس وارد فاز جدیدی از حیات تجاری خود شده‌اند؛ فازی که در آن چابکی، اتوماسیون عمیق و کادر اداری خلوت‌تر، ابزارهای اصلی بقا در رقابت نفس‌گیر فناوری به شمار می‌روند.