هراس در راهرو: بازگشت به وحشت کلاسیک با امضای لوگان کیشی

پیوند ادبیات گوتیک با هراس مدرن

اقتباس سینمایی از آثار کلاسیک ادبی، همواره تیغی دو لبه بوده است؛ یا در غبار نوستالژی گم می‌شود و یا با نگاهی مؤلفانه، جانی تازه به کالبد قصه‌های کهن می‌بخشد. «موجود در راهرو» (The Thing in the Hall) که اکنون با هدایت فیلم‌ساز تازه‌نفس، لوگان کیشی (Logan Kishi) در لس‌آنجلس در حال تولید است، ادای احترامی است به داستان کوتاه ای. اف. بنسون (E. F. Benson). این اثر بیش از آنکه در پی تکان‌های ناگهانی یا همان «جامپ‌اسکرهای» رایج سینمای وحشتِ تجاری باشد، به نظر می‌رسد بر ایجاد یک زیرمتن روان‌شناختی سنگین تمرکز دارد. کیشی با انتخاب این منبع، گام در مسیری گذاشته که پیش‌تر استادانی چون روبر وایز (Robert Wise) در «تسخیرشده» (The Haunting) پیموده‌اند؛ جایی که راهروها نه فقط مسیر عبور، بلکه مجراهایی برای عبور از مرزهای عقلانیت و ورود به قلمرو وهم هستند.

نقش‌آفرینی‌ها؛ فراتر از کلیشه‌های ژانر وحشت

انتخاب بازیگرانی چون مایلو هاتون (Milo Hutton) که پیش‌تر در «مأمور شب» (The Night Agent) توانایی خود را در حفظ تعلیق نشان داده، بوبو استوارت (Booboo Stewart) از مجموعه «گرگ‌ومیش» (Twilight) و کی‌دی استریکلند (KaDee Strickland) از سریال «طبابت خصوصی» (Private Practice)، نشان‌دهنده رویکردی هوشمندانه به انتخاب بازیگر است. در سینمای مؤلف، بازیگر نه یک ابزار تبلیغاتی، بلکه بخشی از میزانسن است. حضور استوارت در نقش فرانسیس اشتون (Francis Assheton) نویدبخش تجربه‌ای از فروپاشی درونی است. من انتظار دارم که در این فیلم، سکوت‌های میان دیالوگ‌ها، سهم بیشتری از روایت را نسبت به فریادها و کنش‌های فیزیکی بر عهده داشته باشند؛ چرا که وحشتِ اصیل در سینما، در چشم‌های خیره و زبان بدن بازیگر در لحظات سکون متولد می‌شود.

قاب‌بندی‌های نقاشانه در خدمت تعلیق

یکی از دغدغه‌های اصلی من در فیلم‌های مستقلِ ژانر وحشت، نحوه استفاده از فضا و نور است. گزارش‌ها حاکی از آن است که فیلم‌برداری این اثر در لس‌آنجلس در جریان است. اگر کیشی بتواند با استفاده از نورپردازی‌های اکسپرسیونیستی و قاب‌بندی‌های محدود، راهروهای این عمارتِ خیالی را به شخصیت‌هایی مستقل تبدیل کند، می‌توان به ظهور یک مؤلف جدید در سینمای وحشت امیدوار بود. استعاره‌های بصری در محیط‌های محصور، کلید اصلی ایجاد اضطراب در مخاطب است. وقتی دوربین به جای نمایشِ هیولا، به ترسِ منعکس‌شده در چهره کاراکترها در یک راهروی بی‌پایان می‌پردازد، ما با سینمایِ اندیشه روبرو هستیم، نه سینمایِ مصرفی.

چرا «موجود در راهرو» برای سینمای امروز حیاتی است؟

در دورانی که سینما تحت سلطه جلوه‌های ویژه کامپیوتری (CGI) بی‌روح قرار گرفته است، بازگشت به روایت‌های روان‌شناختی که ریشه در ادبیات کلاسیک دارند، یک ضرورت است. «موجود در راهرو» اگر در دام کلیشه‌های ژانر نیفتد و امضای مؤلفِ خود را در طراحی صحنه و ریتمِ کندِ روایت حفظ کند، می‌تواند طنین احساسی قدرتمندی در پایان‌بندی‌اش داشته باشد. آنچه یک اثر را در فستیوال‌های معتبر ماندگار می‌کند، نه بودجه‌های کلان، بلکه صداقتِ فیلم‌ساز در بیان ترس‌های بشری است. لوگان کیشی در اولین تجربه کارگردانی بلند خود، بار سنگینی بر دوش دارد؛ او باید ثابت کند که می‌تواند از یک داستانِ بنسون، روایتی خلق کند که همزمان هم مدرن باشد و هم به ریشه‌های اصیل وحشت وفادار بماند.

تعامل با فضای بسته؛ آزمون بزرگ کیشی

در نهایت، بزرگترین آزمون برای این پروژه، مدیریت فضای دراماتیک در لوکیشن‌های محدود است. سینمای وحشتِ مستقل زمانی می‌درخشد که فیلم‌ساز بفهمد ترس، امری درونی است که تنها با تحریکِ تخیل مخاطب بیدار می‌شود. امیدوارم کیشی با بهره‌گیری از هوشِ دیداری‌اش، از هر گوشه راهرو برای روایتِ اضطرابِ وجودی استفاده کند. این فیلم می‌تواند نمونه‌ای موفق از پیوندِ سینمایِ هنری و ژانرِ وحشت باشد؛ اثری که در آن نه «موجود»، بلکه «راهرو» و آنچه در ذهنِ کاراکتر می‌گذرد، وحشتِ واقعی را می‌سازند.